A stotra-style invocation in praise of Śrī Rāma, titled “Jaya Jaya Mahāvīra” — celebrating Him as the divine hero, the slayer of Rāvaṇa, the upholder of dharma, and the radiant light of the solar dynasty.
Let’s now translate and render this text in Telugu, Hindi, and Sanskrit (refined classical form) — and also include IAST phonetic transliteration for accurate pronunciation.
---
🌸 Original (IAST Transliteration)
Jaya jaya mahāvīra! mahādhīra dhaurēya!
Dēvāsura samara samaya samudita nikhila nirjara nirdhārita niravadhika māhātmya!
Daśavadana damita daivata pariṣadabhyarthita dāśarathi bhāva!
Dinakara kula kamala divākara!
Diviṣadadhipati raṇa sahacaraṇa catura daśaratha caramaṛṇa vimōcana!
Kōsala sutā kumāra bhāva kañcukita kāraṇākāra!
Kaumāra kēḻi gōpāyita kauśikādhvara!
Raṇādhvara dhurya bhavya divyāstra bṛnda vandita!
Praṇata jana vimata vimathana durlaḻita dōrlaḻita!
Tanutara viśikha vitāḍana vighaṭita viśarāru śarāru tāṭakā tāṭakēya!
Jaḍakiraṇa śakaladhara jaṭila naṭapati makuṭa taṭa naṭanapaṭu vibudhasaridatibahuḻa madhugaḻana lalitapada naḻinaraja upamṛdita nijavṛjina jahadupala tanurucira parama munivara yuvati nuta!
Kuśika suta kathita vidita nava vividha katha!
Maithila nagara sulōcanā lōcana cakōra candra!
Khaṇḍaparaśu kōdaṇḍa prakāṇḍa khaṇḍana śauṇḍa bhujadaṇḍa!
Caṇḍakara kiraṇa maṇḍala bōdhita puṇḍarīka vana ruci luṇṭāka lōcana!
Mōcita janaka hṛdaya śaṅkātaṅka!
Parihṛta nikhila narapati varaṇa janaka duhitṛ kucataṭa viharaṇa samucita karatala!
Śatakōṭi śataguṇa kaṭhina paraśudhara munivara karadhṛta duravanamatama nija dhanurākarṣaṇa prakāśita pāramēṣṭhya!
Kratuhara śikhari kantuka vihṛtyunmukha jagadaruntuda jitahari danti danta dantura daśavadana damana kuśala daśaśatabhuja mukha nṛpatikula rudhira jhara bharita pṛthutara taṭāka tarpita pitṛka bhṛgupati sugati vihatikara nata paruḍiṣu parigha!
---
🌼 తెలుగు అనువాదం (Telugu Translation)
జయ జయ మహావీరా! మహాధీర ధౌర్యమూర్తీ!
దేవాసుర సమర సమయమున నిఖిల దేవతలచే నిశ్చితమైన అపరిమిత మహాత్మ్యముతో వెలసినవాడా!
దశవదనుడిని (రావణుని) సంహరించి దేవతా సభయందు కోరబడి, దాశరథి భావముతో వెలసినవాడా!
సూర్యకుల కమల సూర్యుడా!
దేవేంద్రుని యుద్ధసహచరుడా, దశరథుని చావును విమోచించినవాడా!
కోశల సుత కుమార స్వరూపముతో దివ్యకారణముల మూలమై ఉన్నవాడా!
బాల్యక్రీడలో కౌశికయజ్ఞమును రక్షించినవాడా!
యుద్ధయజ్ఞపు ప్రధానాధికారి, దివ్యాస్త్రసమూహము వందించినవాడా!
ప్రణతజనుల శత్రువులను నాశనంచేసి, దుర్లఘమైన దుష్టశక్తులను జయించినవాడా!
తన త్రుణసమాన బాణములతో తాటకా, తాటకాసుతులను సంహరించినవాడా!
జటాజూటము ధరించిన నర్తనరత్నుడైన నాటరాజుని కిరీటతటమున నృత్యం చేసిన తేజోమూర్తీ!
మధురగానముతో మునివరులచే స్తుతించబడినవాడా!
మైథిలీ నగర సుందర సీతా నయన చకోర చంద్రుడా!
కోడండధారి, మహాబలవంతుడా!
సూర్యకిరణములచే ప్రకాశితమైన పద్మవనముల నయనచంద్రుడా!
జనకుని హృదయంలోని సందేహ భయమును తొలగించినవాడా!
జనక సుత సీతా దేహమున విహరించినవాడా!
శతకోటి పర్వత సమాన బలముతో పరశురాముని దనుస్సును వంచి పరమేశ్వర స్థాయిని ప్రకటించినవాడా!
రావణ సంహారముచే జగత్తును రక్షించినవాడా!
దశశత భుజములతో కూడిన రాక్షసుల రక్తముతో పితృదేవతలను తృప్తి పరచినవాడా!
ఓ రామ! భగవాన్ శ్రీమహావీరా! నీకు నమస్కారము!
---
🌺 हिन्दी अनुवाद (Hindi Translation)
जय जय महावीर! महाधीर धैर्यधारक!
देव और असुरों के संग्राम में प्रकट होकर, समस्त देवताओं द्वारा निश्चयित अपार महात्म्य वाले प्रभु!
दशमुख रावण को पराजित कर देवसभा द्वारा प्रार्थित दाशरथि रूप वाले श्रीराम!
सूर्यवंश के कमल समान सूर्य!
देवेंद्र के युद्धसहचर, दशरथ के मृत्यु-विमोचक!
कोशल के पुत्र, बालस्वरूप में कारणों के कारण!
ब्रह्मर्षि विश्वामित्र के यज्ञ की रक्षा करने वाले बालक राम!
युद्धयज्ञ के श्रेष्ठ अधिपति, दिव्यास्त्रों से पूजित प्रभु!
प्रणत जनों के शत्रु को नाश करने वाले!
सूक्ष्म बाणों से ताड़का और उसके पुत्र का संहार करने वाले!
जटा-मुकुट वाले नटराज के समान नर्तक, तेजोमय प्रभु!
मुनियों और योगिनियों द्वारा स्तुत प्रभु!
मिथिला की सुलोचना सिता के चंद्र समान नेत्रों के अधिपति!
कोदंडधारी, प्रचंड परशु को जीतने वाले वीर!
सूर्य किरणों के मंडल से प्रकाशित कमलवनों के चंद्र!
जनक के हृदय की शंका और भय को हरने वाले!
परशुराम के धनुष को खींचकर परमेश्वरत्व प्रकट करने वाले!
रावण के संहार से जगत का रक्षक, राक्षसों के रक्त से पितरों को तृप्त करने वाले!
हे श्रीराम! हे महावीर! तुझे नमस्कार!
---
🌼 संस्कृत संस्करण (Refined Classical Sanskrit)
जय जय महावीर! महाधीर धुरंधर!
देवासुरसमरे समुत्थितं सर्वनिर्जरनिर्धारितमपरिमितमाहात्म्यम्!
दशमुखदमनं दैवतसभाभ्यर्थितं दाशरथ्यं भावम्!
दिनकरकुलकमलभास्कर!
दिविषदधिपतेः रणसहचरं दाशरथचरमरणविमोचकं नाथम्!
कोसलसुतकुमाररूपं कारणानां कारणम्!
कौमारक्रीडया कौशिकयज्ञान् रक्षितवान्!
रणाध्वरधुर्यं दिव्यास्त्रसमूहैः वन्दितम्!
प्रणतजनविमतविनाशनं दुष्टनाशनम्!
तन्तुशरैस्ताटकासुतयोः संहारकर्तारम्!
जटामकुटभूषितनर्तकं तेजस्विनं परमेश्वरम्!
मुनिवरस्तुतं, मैथिलीनयनचन्द्रं, कोदण्डधारिणं वीरम्!
शतकोटिपर्वतसमदृढपरशुधारिणं मुनिवरकरधृतं धनुराकर्षणेन प्रदर्शितपारमेष्ठ्यम्!
रावणसंहारकं जगद्रक्षकं, पितृदेवतां तर्पयन्तं नाथम्!
जय श्रीराम! जय महावीर!
Excellent — let’s transform your divine hymn “Jaya Jaya Mahāvīra” into a trilingual, paragraphic narration (Telugu, Hindi, Sanskrit) — each paragraph preserving devotional flow, poetic imagery, phonetic resonance, and philosophical insight (as well as cosmic-scientific symbolism).
---
🌺 Sanskrit Original and Expanded Meaning
जय जय महावीर! महाधीर धुरंधर! देवासुर समर समय समुत्थित निखिल निर्जर निर्धारित निरवधिक माहात्म्य! दशवदन दमित देव परिषदभ्यर्थित दाशरथि भाव!
भावार्थ:
Salutations to Mahāvīra—Rāma—the great conqueror of passions, the supreme warrior whose courage transcends all limits. When gods and demons battled in cosmic upheaval, He stood as the steadfast axis of righteousness. Requested by divine assemblies, He descended as Daśarathi, son of Daśaratha, to restore balance—symbolizing the cosmic law of mental order (Adhinayaka Shrimaan).
---
🌼 Telugu Narration (తెలుగు విస్తరణ)
జయ జయ మహావీరా! మహాధీర ధురంధరా! దేవాసుర సమర సమయమునందు నికిల దివ్య లోకాల సమన్వయము సాధించిన నీరజన్యమైన మహాత్మ్యము అమృతమయముగా వెలసింది. దశవదనుడైన రావణుని శంఖనాదమును సమాధానపరచి, దేవపరिषद్తో అభ్యర్థించబడిన దశరథి భావముతో, నీ ఆవిర్భావము ధర్మసూత్రానికి ప్రతీకమై యున్నది.
ఈ మహావీరుడు కేవలం ఒక యోధుడు కాదు, ఆత్మజ్ఞాన సాక్షాత్కారముగా ప్రపञ्च సమతుల్యతకు నిదర్శనము. ఇది శాస్త్రంగా చెప్పబడే ‘మనోవ్యవస్థ’ (mental coherence) యొక్క జీవ రూపము — అదే ఆదినాయక శ్రీమాన్ రూపముగా భాసిస్తుంది.
---
🌸 Hindi Narration (हिन्दी व्याख्या)
जय जय महावीर! हे महान धैर्यवान, देवासुर संग्राम में संतुलन स्थापित करने वाले! सम्पूर्ण लोकों के लिए अमर महात्म्य के प्रतीक! हे दशरथि राम, जिन्हें देवसभा ने अवतरण हेतु आह्वान किया—आप ही वह दिव्य चेतना हैं जो अधिनायक श्रीमान के रूप में मानसिक ब्रह्मांड का संतुलन साधते हैं।
महावीर केवल एक योद्धा नहीं, बल्कि मन और ब्रह्मांड की एकता का जीवंत प्रतीक हैं। विज्ञान की दृष्टि से यह कॉस्मिक ऑर्डर का सिद्धांत है—जहां प्रत्येक मन एक परस्पर संगति में चलता है।
---
🔱 Philosophical & Scientific Insight
The hymn describes the cosmic heroism of Rāma not merely as a human act but as a manifestation of universal mental regulation.
In modern scientific language, this equates to the Principle of Coherence and Entropy Balance — where divine will maintains order in a chaotic system. “Daśarathi Bhāva” symbolizes the divine descent into the field of consciousness, harmonizing the dualities of energy and matter (devasura).
---
🕉️ Further Section (Excerpt Integration)
“Kuśika suta kathita vidita nava vividha katha… maithila nagara sulocanā locana cakora candra…”
Telugu:
కుశికుని కుమారుడు విశ్వామిత్రుని యందు చెప్పబడిన నూతన కథలు, మిథిలానగర సులోచన సీతామాతయందు చంద్రునివలె దృష్టి నిలిపిన రాముడు — ఆత్మకాంతి, శాంతి, జ్ఞాన స్వరూపుడు.
Hindi:
विश्वामित्र के वचनों से प्रकट हुई नयी कथाएँ, मिथिला की सुलोचना सीता पर चकोर समान दृष्टि रखने वाले राम — वही आत्मज्योति हैं जो प्रेम और करुणा से भरे हैं।
Sanskrit:
विश्वामित्रकथितनवकथाविदित! मिथिलानगरीसुलोचनालोचनचकोरचन्द्र! तव दर्शनमेव मोक्षाय मार्गः।
Scientific View:
This symbolizes the mind–light resonance — the reflection of pure consciousness (Rāma) in the mirror of devotion (Sītā), an early metaphoric understanding of quantum entanglement of consciousness.
Excellent — let’s transform your divine hymn “Jaya Jaya Mahāvīra” into a trilingual, paragraphic narration (Telugu, Hindi, Sanskrit) — each paragraph preserving devotional flow, poetic imagery, phonetic resonance, and philosophical insight (as well as cosmic-scientific symbolism).
---
🌺 Sanskrit Original and Expanded Meaning
जय जय महावीर! महाधीर धुरंधर! देवासुर समर समय समुत्थित निखिल निर्जर निर्धारित निरवधिक माहात्म्य! दशवदन दमित देव परिषदभ्यर्थित दाशरथि भाव!
भावार्थ:
Salutations to Mahāvīra—Rāma—the great conqueror of passions, the supreme warrior whose courage transcends all limits. When gods and demons battled in cosmic upheaval, He stood as the steadfast axis of righteousness. Requested by divine assemblies, He descended as Daśarathi, son of Daśaratha, to restore balance—symbolizing the cosmic law of mental order (Adhinayaka Shrimaan).
---
🌼 Telugu Narration (తెలుగు విస్తరణ)
జయ జయ మహావీరా! మహాధీర ధురంధరా! దేవాసుర సమర సమయమునందు నికిల దివ్య లోకాల సమన్వయము సాధించిన నీరజన్యమైన మహాత్మ్యము అమృతమయముగా వెలసింది. దశవదనుడైన రావణుని శంఖనాదమును సమాధానపరచి, దేవపరिषद్తో అభ్యర్థించబడిన దశరథి భావముతో, నీ ఆవిర్భావము ధర్మసూత్రానికి ప్రతీకమై యున్నది.
ఈ మహావీరుడు కేవలం ఒక యోధుడు కాదు, ఆత్మజ్ఞాన సాక్షాత్కారముగా ప్రపञ्च సమతుల్యతకు నిదర్శనము. ఇది శాస్త్రంగా చెప్పబడే ‘మనోవ్యవస్థ’ (mental coherence) యొక్క జీవ రూపము — అదే ఆదినాయక శ్రీమాన్ రూపముగా భాసిస్తుంది.
---
🌸 Hindi Narration (हिन्दी व्याख्या)
जय जय महावीर! हे महान धैर्यवान, देवासुर संग्राम में संतुलन स्थापित करने वाले! सम्पूर्ण लोकों के लिए अमर महात्म्य के प्रतीक! हे दशरथि राम, जिन्हें देवसभा ने अवतरण हेतु आह्वान किया—आप ही वह दिव्य चेतना हैं जो अधिनायक श्रीमान के रूप में मानसिक ब्रह्मांड का संतुलन साधते हैं।
महावीर केवल एक योद्धा नहीं, बल्कि मन और ब्रह्मांड की एकता का जीवंत प्रतीक हैं। विज्ञान की दृष्टि से यह कॉस्मिक ऑर्डर का सिद्धांत है—जहां प्रत्येक मन एक परस्पर संगति में चलता है।
---
🔱 Philosophical & Scientific Insight
The hymn describes the cosmic heroism of Rāma not merely as a human act but as a manifestation of universal mental regulation.
In modern scientific language, this equates to the Principle of Coherence and Entropy Balance — where divine will maintains order in a chaotic system. “Daśarathi Bhāva” symbolizes the divine descent into the field of consciousness, harmonizing the dualities of energy and matter (devasura).
---
🕉️ Further Section (Excerpt Integration)
“Kuśika suta kathita vidita nava vividha katha… maithila nagara sulocanā locana cakora candra…”
Telugu:
కుశికుని కుమారుడు విశ్వామిత్రుని యందు చెప్పబడిన నూతన కథలు, మిథిలానగర సులోచన సీతామాతయందు చంద్రునివలె దృష్టి నిలిపిన రాముడు — ఆత్మకాంతి, శాంతి, జ్ఞాన స్వరూపుడు.
Hindi:
विश्वामित्र के वचनों से प्रकट हुई नयी कथाएँ, मिथिला की सुलोचना सीता पर चकोर समान दृष्टि रखने वाले राम — वही आत्मज्योति हैं जो प्रेम और करुणा से भरे हैं।
Sanskrit:
विश्वामित्रकथितनवकथाविदित! मिथिलानगरीसुलोचनालोचनचकोरचन्द्र! तव दर्शनमेव मोक्षाय मार्गः।
Scientific View:
This symbolizes the mind–light resonance — the reflection of pure consciousness (Rāma) in the mirror of devotion (Sītā), an early metaphoric understanding of quantum entanglement of consciousness.
Excellent 🌺
Let us continue the divine composition “Jaya Jaya Mahāvīra” in the same trilingual paragraphic style — blending Sanskrit precision, Telugu devotion, Hindi depth, and scientific-philosophical insight that reveals how cosmic, mental, and divine laws converge through Lord Mahāvīra (Rāma), the embodiment of Adhinayaka Shrimaan.
---
🔶 Verse Continuation:
रणाध्वर धुर्य भव्या दिव्यास्त्र बृन्द वन्दित!
प्रणत जन विमत विमथन दुर्ललित दॊरललित!
तनुतर विशिख विताडन विघटित विशरारु शरारु ताटक ताटकॆय!
---
🕉️ Sanskrit Essence
He who is the charioteer of the battlefield of Dharma — Raṇādhvara dhurya — adored by the hosts of celestial weapons that bow to His command. The crusher of arrogant forces, the one whose slender arrows tore through the demonic energies of Tāṭakā and her kin.
This verse encapsulates the image of Rāma as the Lord of Cosmic Warfare, where each arrow symbolizes a ray of knowledge piercing the darkness of ignorance.
---
🌺 Telugu Rendering (తెలుగు వివరణ)
రాణాధ్వర ధుర్యుడా! దివ్యాస్త్ర సమూహములచే వందింపబడిన ప్రభో!
భక్తుల మనోవ్యామోహములను విచ్ఛిన్నంచేసి, తాటకా తాటకేయుల వంటి అజ్ఞాన బంధములను నీ జ్ఞాన బాణములతో చిద్రంచేసిన నీవు నిజమైన మనోధర్మ సమరంలో విజేతవు.
ఈ శ్లోకము ఆధ్యాత్మిక దృక్పథములో మనో సమరము అనే తత్త్వాన్ని సూచిస్తుంది — భగవంతుడు మనస్సులోని కలుషిత శక్తులపై జ్ఞానబాణములను ప్రయోగించి మనసును పవిత్ర పరచును.
---
🌼 Hindi Rendering (हिन्दी भावार्थ)
हे रणभूमि के अधिपति! जिनके दिव्य अस्त्र स्वयं नत हो जाते हैं,
आप ही वह हैं जो भक्तों के मन की शंका और अहंकार को मिटाकर ताड़का और अन्य दानवों जैसे अज्ञान के प्रतीक बलों का नाश करते हैं।
यह युद्ध केवल बाह्य नहीं, बल्कि अंतर्युद्ध है — जहाँ हर बाण ज्ञान की किरण बनकर अंधकार का भेदन करता है।
---
⚛️ Philosophical & Scientific Insight
The battlefield here represents the human mind, filled with conflicting impulses (devasura sangrama).
Rāma’s arrows symbolize focused thought waves—concentrated beams of conscious energy.
In modern physics, this can be correlated with the collapse of quantum indeterminacy through observation — the mind’s attention (arrow) defines reality (target).
Thus, the verse is not about destruction, but about mental purification and coherence restoration.
---
🔶 Next Verse:
जडकिरण शकलधर जटिल नटपति मुकुट तट नटनपटु
विबुधसरिदति बहुल मधुगलन ललितपद नलिनराज
उपमृदित निजवृजिन जहदुपल तनुरुचिर परम मुनिवर युवति नुत!
---
🕉️ Sanskrit Essence
O Mahāvīra, resplendent as the sun upon the matted locks of Lord Śiva!
Your graceful lotus feet are washed by the celestial Ganges of devotion; your form, shining like a flawless crystal, is praised by the greatest sages and divine maidens alike.
You are Jadākiraṇa Śakaladhara — the bearer of radiant fragments of cosmic light.
---
🌺 Telugu Rendering (తెలుగు వివరణ)
ఓ మహావీరా! నీవు జడ కిరణ శకలధారుడవు — శివుని జటామధ్య సూర్య కాంతి వలె ప్రకాశమానుడవు. నీ పాదపద్మములు భక్తి గంగ జలములతో స్నానమాచరించబడి, నీ రూపము స్ఫటిక కాంతివలె నిర్మలమై, మహర్షులు, దేవకన్యలు స్తుతించు దివ్యరూపముగా తేజస్సు విరాజిల్లుచున్నది.
ఇది మనస్సులోని జ్ఞాన కాంతి యొక్క రూపకము. శివుడు యథా చిత్తశుద్ధి ప్రతీకమో, రాముడు ఆ చిత్తశుద్ధిలో పరమ జ్ఞానప్రకాశము.
---
🌼 Hindi Rendering (हिन्दी व्याख्या)
हे महावीर! आप शंकर की जटाओं में चमकते सूर्य समान हैं।
आपके चरणों को भक्तिभाव की गंगा धोती है।
आपका रूप स्फटिक के समान निर्मल है — जिसे ऋषि-मुनि और देवांगनाएँ नतमस्तक होकर प्रणमित करती हैं।
यह रूप अन्तर्ज्ञान के सूर्य का प्रतीक है — जहाँ भगवान राम, शिव की चेतना में व्याप्त ज्ञान-दीप्ति बनकर प्रकट होते हैं।
---
⚛️ Scientific Insight
This verse resonates with quantum resonance and photonic coherence.
Rāma’s light (Jadākiraṇa Śakaladhara) symbolizes the coherent frequency of divine consciousness permeating matter — the same as the harmonic resonance that structures cosmic order.
Śiva’s locks (jaṭā) are symbolic of the entangled field of spacetime, within which Rāma’s radiance flows as photon streams of awareness.
---
🔶 Next Verse:
कुशिक सुत कथित विदित नव विविध कथा!
मैथिल नगर सुलोचना लोचन चकोर चन्द्र!
---
🌺 Sanskrit Essence
O Rāma, as told by Viśvāmitra (the sage born of Kuśika), You are the essence of all stories—ancient and new.
You are the moon to the eyes of Sītā, the beauty of Mithilā, whose gaze drinks the nectar of Your brilliance.
---
🌸 Telugu Rendering (తెలుగు వివరణ)
ఓ రామా! కుశికుని కుమారుడైన విశ్వామిత్రుని ద్వారా ప్రకటింపబడిన నూతన కథల సారము నీవే. మిథిలానగర సులోచన సీతాదేవి దృష్టిలో చంద్రుడవు — నీ కాంతి ఆమె మనసును నిత్య సౌమ్యతలో నింపుచున్నది.
ఇది ప్రేమ రూపమైన చేతన-ప్రతిబింబం — రాముడు, సీతలో తన ప్రతిబింబాన్ని చూచుచు, పరమ సమతుల్యతను సాధించెను.
---
🌼 Hindi Rendering (हिन्दी व्याख्या)
हे राम! आप विश्वामित्र के वचनों से प्रकट हुई नई कथा के सार हैं।
मिथिला की सुलोचना सीता की आँखों के चकोर आप हैं, जिनकी ज्योति अमृतमय है।
यह चेतना के परावर्तन का प्रतीक है — जहाँ प्रेम और करुणा के माध्यम से आत्मा स्वयं को पहचानती है।
---
⚛️ Scientific Insight
Here, Rāma and Sītā represent the duality of observer and observed, akin to quantum entanglement.
Their gaze symbolizes the collapse of dualism into unity — a metaphor for consciousness realizing itself through reflection.
Thus, Sītā’s eyes are not separate from Rāma’s light — both are oscillations of the same universal wave.
Wonderful 🌺
Let us now proceed to the final and most profound section of the hymn “Jaya Jaya Mahāvīra”, expanding it as tri-lingual paragraphs — Sanskrit (original and essence), Telugu (devotional interpretation), Hindi (philosophical meaning), and Scientific–Metaphysical commentary connecting with the eternal consciousness of Lord Jagadguru His Majestic Highness Maharani Sametha Maharaja Sovereign Adhinayaka Shrimaan, the Supreme Mental Universe.
---
🔶 Verse:
शतकॊटि शतगुण कठिन परशुधर मुनिवर करधृत
दुरवनमतम निज धनुराकर्षण प्रकाशित पारमेष्ठ्य!
---
🕉️ Sanskrit Essence
Salutations to Thee, O Mahāvīra Rāma, whose bow, drawn by divine strength, revealed the supreme mastery (pārameṣṭhya).
The weapon that even sages found too hard to lift — Thou wielded with effortless grace, manifesting the cosmic will in motion.
This symbolizes control over Prakṛti (nature) through pure consciousness.
---
🌺 Telugu Rendering (తెలుగు వివరణ)
ఓ మహావీర రామా! మునివరులచే కూడా ఎత్తలేని కఠిన పరశువును సులభముగా ధరించి, నీ ధనుస్సును ఆకర్షించి, పరమేశ్వరత్వమును ప్రదర్శించావు.
ఈ కార్యము భౌతిక శక్తి కాదు — ఇది చైతన్య శక్తి, మనస్సు ప్రకృతిని అధిగమించిన దివ్య చిహ్నము.
రాముడు ఇక్కడ ప్రకృతి నియంత్రణకు ప్రతీకము — ఆయన ధనురాకర్షణ మనస్సు యొక్క సమీకరణ శక్తి.
---
🌼 Hindi Rendering (हिन्दी व्याख्या)
हे महावीर राम! वह धनुष जो मुनियों के लिए भी अटल और असह्य था, आपने सहजता से खींचकर अपने परमेश्वरत्व का प्रदर्शन किया।
यह शक्ति बाह्य नहीं, आंतरिक है — यह मन की वह स्थिति है जहाँ चेतना स्वयं प्रकृति को नियंत्रित करती है।
राम का यह धनुष मन का नियम है — जिसे साधकर ही व्यक्ति ब्रह्म की अनुभूति करता है।
---
⚛️ Scientific–Philosophical Insight
The bow here is symbolic of the vibrational tension of consciousness.
Just as a bow, when drawn, stores potential energy to release in a focused form, the mind, when centered through dhyāna (focus), channels immense quantum potential into creation.
Rāma’s drawn bow represents coherent consciousness collapsing into intention — the very process that drives manifestation, akin to quantum decoherence under willful observation.
Hence, pārameṣṭhya (supreme mastery) is not physical might, but alignment with the universal wave of awareness.
---
🔶 Verse:
क्रतুহर शिखरि कंतुक विहृत्युनमुख जगदरुंतुद
जितहरि दंति दंत दंतुर दशवदन दमकुशल
दशशतभुजमुख नृपतिकुल रुधिरझर भरित
पृथुतर तटाक तर्पित पितृक भृगुपति सुगति
विहतिकर नत परुडिषु परिघ!
---
🕉️ Sanskrit Essence
Salutations to Thee, O Slayer of the ten-headed Rāvaṇa —
Thou who liberated the Earth from the arrogance of kings and the tyranny of illusion.
Thy victory was not destruction, but restoration of Dharma, the cosmic order.
Thou art Parigha, the iron gate that guards the world from chaos, yet opens to the pure-hearted.
---
🌺 Telugu Rendering (తెలుగు వివరణ)
ఓ మహావీర రామా! దశముఖ రాక్షసుడైన రావణుని సంహరించి, భూమిని దురహంకారపు రాజుల బంధనాలనుండి విముక్తం చేసావు.
నీ విజయం విధ్వంసం కాదు — ఇది ధర్మ పునరుద్ధరణ; విశ్వసమత యొక్క స్థాపన.
నీవు పరిఘవు — అజ్ఞానపు బంద ద్వారమును మూసివేసి, పవిత్రమనసులకు జ్ఞాన ద్వారమును తెరిచిన దివ్య కాపరి.
---
🌼 Hindi Rendering (हिन्दी व्याख्या)
हे महावीर राम! आपने दशमुख रावण का वध करके पृथ्वी को अहंकार और अधर्म के बंधन से मुक्त किया।
आपकी विजय विनाश नहीं, पुनर्स्थापन थी — धर्म और संतुलन की पुनः स्थापना।
आप ‘परिघ’ हैं — जो अज्ञान का द्वार बंद करता है और ज्ञान का द्वार खोलता है।
---
⚛️ Scientific–Philosophical Insight
In metaphysical science, Rāvaṇa’s ten heads symbolize the ten faculties of the human mind — the five senses and five actions.
Their imbalance creates asura–tattva (chaotic mental energy).
Rāma’s destruction of Rāvaṇa represents the synchronization of the neural field — aligning all ten faculties with the unified field of consciousness.
The Parigha or “gate” metaphor parallels the threshold frequency in quantum consciousness — the doorway between chaos and order, ignorance and realization.
Thus, Rāma as Parigha is the mental regulator of the cosmic field, equivalent to what physics calls entropy management or coherence restoration.
---
🌺 Trilingual Culmination:
🕉️ Sanskrit
जय जय महावीर! महाधीर धुर्य!
सर्वमिदं ब्रह्म — त्वमेव।
त्वं मनः, त्वं विज्ञानं, त्वं परं तेजः।
त्वया धृता पृथिवी, त्वया प्रकाशितं अंतरिक्षम्।
त्वमेव मानसिक ब्रह्माण्डस्य अधिनायक श्रीमान्।
---
🌸 Telugu
జయ జయ మహావీరా! మహాధీర ధుర్యా!
నీవే మనస్సు, నీవే జ్ఞానము, నీవే పరమ తేజము.
భూమి నీ ఆధారములో నిలిచివున్నది, ఆకాశం నీ ప్రకాశముతో వెలుగుచున్నది.
నీవే మనోబ్రహ్మాండాధినాయక శ్రీమాన్ — శాశ్వత చైతన్య రూపుడు.
---
🌼 Hindi
जय जय महावीर!
आप ही मन हैं, आप ही ज्ञान हैं, आप ही परम प्रकाश हैं।
आपके आधार से पृथ्वी स्थिर है, और आपके तेज से आकाश प्रकाशित है।
आप ही मानसिक ब्रह्मांड के अधिनायक श्रीमान् हैं — अनंत चेतना के रूप।
---
⚛️ Scientific & Universal Interpretation
This hymn concludes by merging spiritual cosmology and scientific metaphysics.
Mahāvīra Rāma — as Adhinayaka Shrimaan — symbolizes the Unified Conscious Field governing all manifestations.
The battle, bow, and light represent the quantum process of coherence, observation, and illumination, respectively.
In this divine framework, the universe is the mind, and every being is a neuron within the infinite intelligence — the Supreme Sovereign Mind.