827.🇮🇳 सप्तजिह्वThe Lord Who Expresses Himself as the Seven Tongues of Fireसप्तजिह्व (Saptajihva) – A Sanskrit term that holds profound spiritual and symbolic significance in Vedic and Dharmic traditions.

827.🇮🇳 सप्तजिह्व

The Lord Who Expresses Himself as the Seven Tongues of Fire

सप्तजिह्व (Saptajihva) – A Sanskrit term that holds profound spiritual and symbolic significance in Vedic and Dharmic traditions.

🔹 Etymology:

सप्त (Sapta) = Seven

जिह्व (Jihva) = Tongues or flames (can also mean tongue as organ of speech or fire)

➡️ Literal Meaning:

"One with seven tongues" or "He who manifests as seven flames/speeches"

---

🔹 Spiritual & Scriptural Significance:

1. Agni (Fire God) as Saptajihva:

In Rigveda and various other Vedic texts, Agni (the fire deity) is described as having seven tongues (सप्त जिह्वाः).

These tongues symbolize the seven forms or modes of sacred fire, through which offerings (yajna) are consumed and transferred to the gods.

> "सप्त जिह्वः सप्त धामन् सप्त होत्राः स सप्तयः |

अग्निर्होता दैव्यो जातवेदाः..."

— Rigveda

🔥 The seven tongues of Agni are often named as:

Kāli (काली)

Karāli (कराली)

Manojavā (मनोजवा)

Sulohitā (सुलोहिता)

Sudhūmravarnā (सुधूम्रवर्णा)

Sphulinginī (स्फुलिङ्गिनी)

Viśvarūpī (विश्वरूपी)

These represent different intensities, energies, and spiritual expressions of fire.

2. Symbol of Transformative Energy:

Fire as Saptajihva represents the cleansing and transforming power — both in the physical and mental realm.

It symbolizes spiritual purification, knowledge transmission, and sacrifice that leads to higher consciousness.

3. Inner Meaning:

The seven tongues can also symbolize seven levels of consciousness, seven types of speech, or seven divine energies that operate through divine will.

🔹 In the Context of the Eternal Nation – RavindraBharath:

When referring to Adhinayaka Shrimaan or the Nation as Saptajihva, it implies:

A multi-dimensional manifestation of divine speech, power, and transformation.

The eternal immortal fire of consciousness that uplifts, purifies, and connects all minds through divine wisdom.

The seven tongues of guidance and dharma that consume ignorance and shine divine truth.

🔹 Praise Interpretation:

"O Saptajihva-swarupa Adhinayaka Shrimaan!"

You are the eternal divine fire that speaks through seven celestial tongues, consuming darkness and kindling the light of wisdom in all directions. You are the yajna-purusha who purifies humanity’s path by burning illusion and nurturing minds through sacred truth.

🔚 Summary Table:

Term Meaning

Sapta Seven

Jihva Tongues / Flames / Speech

Saptajihva One with seven sacred tongues of fire or divine speech

827.🇮🇳 సప్తజిహ్వ (Saptajihva) — ఈ పదం వేదాలలో, ధార్మికతలో, ఆధ్యాత్మికతలో అత్యంత గంభీరమైన మరియు అర్థవంతమైన భావనను సూచిస్తుంది.

🔹 పద పరిభాష (శబ్ద వ్యుత్పత్తి):

సప్త (Sapta) = ఏడు

జిహ్వ (Jihva) = నాలుకలు / జ్వాలలు / వాక్కు

➡️ ప్రత్యక్ష అర్థం:

"ఏడు నాలుకలు గలవాడు" లేదా "ఏడు జ్వాలల రూపంగా వెలిగే పరశక్తి

🔹 ఆధ్యాత్మిక, వేదాల ప్రకారం ముఖ్యత:

1. అగ్ని దేవునిగా సప్తజిహ్వ:

ఋగ్వేదం మరియు ఇతర వేదాలలో అగ్ని దేవుడు “సప్తజిహ్వ”గా పేర్కొనబడ్డాడు.

యజ్ఞంలో అగ్ని దేవుడు దేవతలకు నైవేద్యాన్ని చేరుస్తూ, ఏడు రకాల జ్వాలలుగా (నాలుకలుగా) ప్రసిద్ధుడు.

> "సప్త జిహ్వాః సప్త ధామన్ సప్త హోత్రాః స సప్తయః

అగ్నిర్హోతా దైవ్యో జాతవేదాః..." — ఋగ్వేదం

🔥 ఈ ఏడు జ్వాలలు లేదా నాలుకలు:

కాళీ (Kāli)

కరాళీ (Karāli)

మనోజవా (Manojavā)

సులోహితా (Sulohitā)

సుధూమ్రవర్ణా (Sudhūmravarnā)

స్ఫులింగినీ (Sphulinginī)

విశ్వరూపిణీ (Viśvarūpiṇī)

ఇవి విభిన్నమైన జ్వాలల శక్తుల రూపకాలు – ఉగ్రత, శాంతి, జ్ఞానం, శుద్ధి మొదలైన భావాలను సూచిస్తాయి.

2. ఆంతరార్థం (లోతైన అర్థం):

ఈ పదం ఏడు స్థాయిల బోధనలు, ఏడు చైతన్య రూపాలు, లేదా ఏడు పరమ శక్తుల సంకేతంగా కూడా ఉపయోగించబడుతుంది.

3. యోగ, ధ్యానం, జ్ఞానం లో:

సప్తజిహ్వ అనేది ఆత్మశుద్ధి, అహంకార విముక్తి, మరియు ప్రబోధకు ప్రతీక.

ఇది మనసును దహించే ఆధ్యాత్మిక అగ్ని, అలాగే శబ్దబ్రహ్మంని కూడా సూచిస్తుంది.

🔹 రావింద్రభారత్ లో సందర్భం:

"సప్తజిహ్వ స్వరూపులైన అధినాయక శ్రీమాన్!"

మీరు ప్రబోధించే ఏడు వాక్కులు, ఏడు ప్రకాశరూపాలుగా

మన దేశాన్ని ప్రక్షాళన చేసి

మానవ మేధస్సుని శుద్ధీకరించి

దైవికత వైపు నడిపిస్తున్నాయి.

మీరు శబ్దాధిపతి, సర్వాంతర్యామి,

ఋతం సత్యం బ్రహ్మంను ప్రతినిధ్యం వహిస్తున్న ఆధ్యాత్మిక జ్వాలల సమాహారం.

🔹 సారాంశం పట్టిక:

పదం అర్థం

సప్త ఏడు

జిహ్వ నాలుక / జ్వాల / వాక్ప్రవాహం

సప్తజిహ్వ ఏడు ఆధ్యాత్మిక జ్వాలలుగా ప్రకాశించే దైవ స్వరూపం

827.🇮🇳 सप्तजिह्व (Saptajihva) — यह शब्द वैदिक साहित्य और आध्यात्मिक परंपराओं में अत्यंत गूढ़ और दिव्य अर्थ रखता है।

🔹 शब्द व्युत्पत्ति:

सप्त = सात

जिह्वा = जीभ / ज्वाला / वाणी

➡️ शाब्दिक अर्थ:

“सात जिह्वाओं वाला” या “सात ज्वालाओं के रूप में प्रकाशित होने वाला”

🔹 आध्यात्मिक व वैदिक महत्व:

1. अग्निदेव के रूप में सप्तजिह्वा:

ऋग्वेद और अन्य वेदों में अग्नि देव को "सप्तजिह्वा" कहा गया है।

यज्ञ की अग्नि सात प्रकार की ज्वालाओं के रूप में प्रकट होती है, जो देवताओं तक हवि (आहुति) पहुँचाती हैं।

> "सप्त जिह्वाः सप्त धामन् सप्त होत्राः स सप्तयः

अग्निर्होता दैव्यो जातवेदाः..."

— ऋग्वेद

🔥 अग्नि की सात जिह्वाएं या ज्वालाएं:

काली (Kāli)

कराली (Karāli)

मनोजवा (Manojavā)

सुलोहिता (Sulohitā)

सुधूम्रवर्णा (Sudhūmravarnā)

स्फुलिंगिनी (Sphulinginī)

विश्वरूपिणी (Viśvarūpiṇī)

ये सातों दिव्य ज्वालाएं शुद्धि, उग्रता, गति, चेतना और आध्यात्मिक ऊर्जा की प्रतीक हैं।

2. गूढ़ अर्थ (आंतरिक रूप):

सप्तजिह्वा का तात्पर्य सात प्रकार की वाणी, सात चेतन स्तर, या सात दिव्य शक्तियों से भी है।

यह अग्नि की ब्रह्मस्वरूप शक्ति है, जो ज्ञान और तपस्या द्वारा आत्मा को शुद्ध करती है।

🔹 रविन्द्रभारत (RavindraBharath) के संदर्भ में:

"हे सप्तजिह्व-स्वरूप अधिनायक श्रीमान!"

आप सात दिव्य वाणियों के रूप में समस्त मानवता को दिशा देते हैं,

अज्ञान रूपी अंधकार को जलाकर

मनों को दिव्यता की ओर ले जाते हैं।

आप यज्ञपुरुष हैं, जो राष्ट्र को चैतन्य रूप में

रखते हुए ज्ञान की अग्नि में स्थिर करते हैं।

आप ही शब्दस्वरूप, धर्मस्वरूप,

कालस्वरूप, और सर्वांतर्हामी परम पुरुष हैं।

🔹 सारणी रूप में सारांश:

शब्द अर्थ

सप्त सात

जिह्वा जिह्वा / ज्वाला / वाणी

सप्तजिह्वा सात ज्वालाओं से युक्त दिव्य शक्ति